انحصار خرید (Monopsony) چیست؟ + مثال در دنیای واقعی

 

انحصار خرید چیست؟

یک انحصار خرید یا مونوپسونی (Monopsony) شرایطی است که در آن به دلایلی نظیر وجود محدودیت‌های جغرافیایی، قوانین خاص یا نوع منحصربه‌فردی از تقاضا، تنها یک مشتری یا خریدار برای محصول یا خدمتی خاص وجود دارد. در این حالت خریدار از مزیت اعمال کنترل در جهت کاهش قیمت برخوردار است.

برخلاف انحصار فروش یا مونوپلی که تنها یک فروشنده در بازار حضور دارد و قیمت‌گذاری می‌کند، در مونوپسونی این خریدار است که دست بالا را دارد. مونوپسونی بیشتر در مناطقی رواج دارد که انحصارگر خرید، اکثر یا تمام فرصت‌های شغلی آن منطقه را تامین می‌کند.

همچنین در بازارهای کاری که یک کارفرما دست بالا را در برابر نیروی کار دارد این وضعیت حکم‌فرماست. انحصارگران خرید عمدتا از قیمت پایینی که عمده‌فروشان ارائه می‌کنند نفع می‌برند، چرا که همانند انحصارگران فروش، آنها نیز مشمول استانداردهای مبتنی بر تعادل عرضه و تقاضا برای قیمت‌گذاری نمی‌شوند.

همچنین از آنجا که فروشندگان برای بقا در بازار با هم در رقابت هستند، انحصارگران خرید از انحصار خود برای خرید با کمترین قیمت ممکن بهره می‌برند.

در راستای پایین آوردن هزینه‌ها و افزایش حاشیه سود کارفرمایان دارای انحصار خرید، نیروی کار اغلب به دستمزدهای پایین‌تر راضی می‌شوند. یکی از دغدغه‌های مهم این روزهای اقتصاددانان و سیاست‌گذاران سلطه تعداد اندکی از شرکت‌های انحصارگر دارای سهم بازار بالا در صنایع مختلف است.

ترس آنها در بلندمدت از این است که غول‌های صنعتی دارای انحصارهای خرید قدرت قیمت‌گذاری بیشتری کسب کنند و به سرکوب بیشتر دستمزدها کمک کنند.

انحصار خرید ینی چه؟
انحصار خرید ینی چه؟

مثالی از انحصار خرید

بسیاری از اقتصاددانان و سیاست‌گذاران نگران تسلط چند شرکت بسیار موفق در بازار هستند که سهم بزرگی را در یک صنعت خاص اشغال کرده‌اند. این شرکت‌های بزرگ می‌توانند قیمت‌ها را در بازار تعیین کنند و با استفاده از قدرت خود، دستمزدهای کل صنعت را کنترل کنند.

تحقیقات موسسه سیاست اقتصادی نشان می‌دهد که طی 50 سال گذشته، شکاف بین رشد بهره‌وری و دستمزدها به شدت افزایش یافته است و رشد بهره‌وری بیش از شش برابر سرعت رشد دستمزدها بوده است.

در سال 2018، دو اقتصاددان به نام‌های آلن کروگر و اریک پوسنر، طرحی به نام “پیشنهاد محافظت از کارگران کم درآمد در برابر تبانی و انحصار” ارائه دادند. آنها ادعا کردند که تبانی یا انحصار در بازار کار ممکن است باعث رکود دستمزدها، افزایش نابرابری و کاهش بهره‌وری در اقتصاد آمریکا شود.

برای حمایت از کارگران و تقویت بازار کار، آنها مجموعه‌ای از اصلاحات پیشنهاد دادند. این اصلاحات شامل موارد زیر می‌شدند:

  • اجبار دولت فدرال برای بررسی دقیق‌تر ادغام‌ها و اثرات نامطلوب آن‌ها بر بازار کار.
  • ممنوعیت میثاق‌های غیررقابتی که کارگران کم درآمد را محدود می‌سازند.
  • ممنوعیت ترتیبات ضد شکار در میان موسسات متعلق به یک شرکت حق امتیازی.

درباره نویسنده

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

اسکرول به بالا